در این نوشته سعی خواهیم کرد در مورد فناوریهای مرتبط با ساختار مولکولی و ژنومها گرفته تا تشخیص و درمان به وسیله فناوری ارتباطات از راه دور با کیفیت سه بعدی بپردازیم، این تغییرات انقلاب عظیمی در حوزه سلامت ایجاد کرده اند و البته راهحلهای برای سلامت بیشتر فراهم آوردهاند.
در این مورد که چطوری فناوریهای مبتنی بر نرمافزار و تجزیه و تحلیل دادهها قادر به تغییر کسبوکارها هستند قبلا بحث های زیادی در مجامع مختلف مطرح شده است و بارها درباره آنها نوشته شده است، اما اینکه روند تغییر دیجیتال چطور و چگونه می تواند بر سلامتی و تناسب اندام ما تاثیرگذار باشد، صحبت زیادی نشده است؛ نه تنها این پیشرفت تکنولوژیکی بر کیفیت زندگی میلیونها نفر اثر میگذارد بلکه میتواند پیامدهای گستردهای بر روی بخش مراقبتهای بهداشتی داشته باشد.
پیشرفتهای پزشکی و تغییر نوع تغذیه در طول قرن گذشته سبب بالا رفتن انتظار از زندگی و طول عمر بیشتر شده است؛ با این حال جمعیت مسنتر با بیماری ها پیشرونده ای مانند آلزایمر و مسائل مرتبط با سبک زندگی دست به گریبان هستند در حال حاضر طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی، بیماریهای غیر مسری در سراسر جهان سبب 75 درصد مرگ و میرها میباشند و میلیونها نفر در سراسر جهان از این نوع بیماریهای رنج میبرند که این خود باعث کاهش کیفیت زندگی آنها شده است.
این شرایط تاثیر زیادی بر اقتصاد دارد؛ بنابر گزارش مجمع اقتصاد جهانی، تنها وجود 5 نوع از بیماریهای غیر مسری میتواند سبب ایجاد هزینهای بالغ بر 48 ترلیون تا سال 2030 برای اقتصاد جهان شود.
بنابراین میتوان گفت تحول و پیشرفت فناوری دیجیتال بر بهداشت و سلامت تاثیر انکار ناپذیری دارد. در این متن تنها در مورد برخی از راههای که فناوری دیجیتال میتواند به زندگی سالم و طولانیتر کمک کند و راهحلی سازنده داشته باشد صحبت میکنیم.
ژنومیک
افزایش قدرت پردازش کامپیوتر باعث تجزیه و تحلیل بهتر DNA افراد شده است و امکان آزمایش و درمان شخصی سازی شده را برای طیف وسیعی از بیماریها فراهم نموده است و این خود باعث شده تا درصد بیشتری از بیماری ها مورد معالجه قرار بگیرند.
تکنولوژیهای پوشیدنی
نظارت و ثبت دادههای هوشمند پزشکی با استفاده از تکنولوژیهای پوشیدنی مثل یک دستبند ثبت ضربان قلب میتواند مجموعهای از اطلاعات پزشکی شخصی را جمع آوری کند که سبب تغییر و تشویق به سبک زندگی سالمتر افراد و همچنین جمع آوری دادههای مفید برای منابع پزشکی شود. در حال حاضر برخی شرکتها با استفاده از معرفی این تکنولوژیهای پوشیدنی در محل کار خود باعث افزایش و بهبود عملکرد کارکنان شدهاند؛ چرا که آنها با نظارت بر شرایط کارکنان و استرس و سلامت آنها، عادتهای زندگی سالمتری به آنها پیشنهاد داده و این موضوع اغلب سبب افزایش بهرهوری آن می شود.
دادههای مهم قابل استفاده در پزشکی
با تجزیه و تحلیل بیشتر DNA میتوان سطح اطلاعاتی بیشتری نسبت به شیوه زندگی و پروندههای پزشکی که به صورت دیجیتالی بررسی شدهاند جمع آوری کرد و به این شکل تجزیه و تحلیل دادهها و بیمار به صورت دقیقتر امکانپذیر خواهد بود.
مقایسه پاسخ تحلیلی بین بیماران با DNA مشابه و سوابق پزشکی و شیوه زندگی آنها به ما اجازه میدهد تا درک بیشتری از تاثیر درمان و خطراتی که سلامتی آنها را تهدید میکند داشته باشیم.
چیپ های الکترونیکی و اندام ها
پیشرفت تکنولوژیکی که در ثبت DNA در ترکیب با تحقیق بر روی سلولهای بنیادی؛ محققان را قادر به رشد اندامهای کوچک بر اساس DNA خود بیمار نموده است که با اتصال آنها به سنسورهای الکترونیکی و بررسی درمان بیمار بر روی این سلولها و واکنش آنها در سطح سلولی میتواند به پزشکان اجازه دهد تا روشی که نسبت به سایر روشها موفقیت بیشتری را داشته و قابل اعمال بر روی بیمار است انتخاب کنند.
"رسانه های اجتماعی ممکن است به مکانی جهت بازخورد و بهینهسازی مستمر خدمات بهداشتی تبدیل شوند"
بازخورد در مورد خدمات بیمارستانی در شبکه های اجتماعی
ارائهکنندگان خدمات بهداشتی و تنظیم کنندگان قوانین مراقبتی به شکل روزافزونی از رسانههای اجتماعی یا پرسشنامه های دیجیتالی به منظور شناسایی مشکلات بالقوه موجود در سیستم درمانی و بهبود کیفیت مراقبتهای بهداشتی استفاده میکنند.
رسانههای اجتماعی و توانایی آنها در پخش پیامهای مثبت و منفی به طور گسترده و فوری، باعث بازخوردگیری سریعتر تأمین کنندگان مراقبتهای بهداشتی به مشتریان است؛ در واقع رسانههای اجتماعی ممکن است به مکانی برای بازخورد افراد تبدیل شوند که سبب بهینهسازی مستمر خدمات بهداشتی خواهد بود.
نظارت بر روند دیجیتال
با ردیابی فعالیت و کلمات کلیدی در رسانههای اجتماعی و موتورهای جستجو، متوجه میشویم روند جستجوها در زمینه تشخیص علائم خاص پزشکی و داروئی برای کمک به شناسایی و مقابله با شیوع بیماریها به طور گستردهای مورد استفاده قرار میگیرد. این نوع نگرش مطمئنا برای سلامت هر سازمانی مخصوصا کارفرماهای که به محیطی سالمتر برای داشتن بهترین کارکنان اهمیت میدهند مفید خواهد بود.
برای کارفرمای یک شرکت بزرگ، تفسیر دقیق دادهها میتواند سبب آمادگیهای احتمالی زیادی شود؛ از سفارش دستمال کاغذی بیشتر برای پیشگیری از سرماخوردگی تا استخدام کارکنان اضافی برای پر کردن جای خالی کارکنانی که نیاز به مرخصی دارند. هنگامی که الگوریتمی برای پیشبینی دقیق این روند وجود داشته باشد، این پیشبینیها در غلبه بر چالشهای جدیتر میتواند تاثیر زیادی داشته باشند.
مهندسی ژنتیک
در حالی که مهندسی ژنتیک و ایجاد تغییر در DNA انسانها برای مقابله با بیماریها هنوز بحث برانگیز است؛ اما ژن درمانی و اصلاح ژنتیکی ویروسها برای مبارزه با بیماریها به طور گستردهای در حال انجام است. در حال حاضر اصلاح ژنیتیکی پشهها برای مبارزه با بیماری مالاریا یا ویروس زیکا مورد استفاده قرار میگیرد.
telemedicine یا تشخیص و درمان بیماران با استفاده از فناوری تلفن همراه
تکنولوژی استفاده از تلفن همراه به شکل گستردهای جهت کاهش فشار بر سیستمهای مراقبت بهداشتی با حذف مراجعه به کلینکها مورد استفاده قرار میگیرد. هرگونه کاهش زمان مراجعه در هر محیطی سبب ایجاد توان بالقوه و تاثیر مثبت و بهرهوری بالاتری است؛ اما به احتمال زیاد استفاده از این نوع تکنولوژی بیشترین تاثیر را بر جوامع دور افتاده دارد؛ چرا که بیماران در بعضی از فقیرترین مناطق جهان که کلینیکهای پزشکی کمتری وجود دارد از طریق تلفن همراه به اطلاعات مرتبط با خدمات پزشکی دسترسی خواهند داشت.
به گفته اتحادیه بین المللی مخابرات، آژانس سازمان ملل متحد، بیش از 7 میلیارد مشترک تلفن همراه در سراسر جهان وجود دارند که تنها 738 میلیون نفر آن در سال 2000 افزایش یافته است. در کل 3.2 میلیارد نفر از اینترنت استفاده میکنند که دو میلیارد نفر آنها در کشورهای در حال توسعه زندگی میکنند.
این روند توسعه راهحلهای خلاقانهای را به وجود آورد است که با این فنآوریها افرادی که امکان برخورداری از خدمات درمانی را ندارند به آسانی به اطلاعات مرتبط با آن دسترسی داشته باشند.
استفاده از رباتها در جراحیها
پیشرفت تکنولوژی سبب جراحی دقیقتر شده که خود سبب بهبود سریعتر و بهتر جراحات ناشی از جراحی ها شده است. استفاده از تجهیزات روباتیک به متخصصین کمک میکند تا برای درمان بیمارانی که هزاران کیلومتر دورتر هستند؛ دیگر نیاز به سفر نداشته باشند و بتوانند به موقع عمل جراحی را به صورت مستقل انجام دهند.

چاپ سه بعدی
بزرگترین رویای پزشکی به واقعیت نزدیک شده است. در ماه فوریه 2016 محققان موسسه Wake Forest اعلام کردند که با استفاده از استخوان ساخته شده توسط پرینتر سه بعدی و پیوند آن به ماهیچه و بافت حیوانات و تجزیه و تحلیل DNA آنها به ساخت انواع بافتهایی جایگزین تولید شده توسط پرینتر سه بعدی نزدیک شدهاند. این فقط یک جایگزینی نیست بلکه در آینده شاید به بهبود عملکرد بخشهای مختلف بدن نیز کمک کند.
این موضوع برای کارفرمایان چه معنای دارد؟
تامین نیازهای بهداشتی با نیروی کار قدیمی نیازمند راهحل های جدید جهت کاهش هزینههای دسترسی به مراقبت های بهداشتی و محدود کردن زمان از دست رفته در مراقبتهای بهداشتی ست.
حتی تحقیقات اخیر مجله پزشکی و محیط زیست نشان میدهد که شرکتهای دارای تکنولوژی و برنامههای بهداشتی قوی و سالم، موقعیت بهتری نسبت به شرکتهای دیگر دارند.